درآمدی بر اندیشه دفاعی- امنیتی انقلاب اسلامی و جمهوری اسلامی ایران(18)

نوع نشریه: 

اصول حاکم بر اندیشه دفاعی امام خمینی (ره) در جریان جنگ تحمیلی و دفاع مقدس(قبل از قطعنامه) (2)

دکتر عباسعلی فرزندی

حضرت امام خمینی(ره) شخصیتی کم نظیر در تاریخ معاصر است که با دارا بودن اندیشه الهی – انسانی همواره سعادت، عزت، اقتدار و پیشرفت همه جانبه تمامی مسلمانان به ویژه ایران اسلامی را  در نظر داشته است.

تبعیت از حکم خدا، دفاع در برابر تجاوز دشمن، ظلم ستیزی، عدالت محوری و... از جمله اصول حاکم بر اندیشه دفاعی امام خمینی (ره) در جریان جنگ تحمیلی و دفاع مقدس(قبل از قطعنامه) است که به برخی از این اصول پرداخته می شود.

اصل تبعیت از حکم خدا

تبعیت از حکم خدا یکی از مهم ترین اصول حاکم بر اندیشه دفاعی امام خمینی (ره) در جریان جنگ تحمیلی و دفاع مقدس(قبل از قطعنامه)، است، ایشان در این رابطه فرموده اند:

«باید قرآن در همه‌ی شئون وارد بشود... لکن بعضش باشد و بعض نباشد، اشکال است... در احکام سیاسی دستور قتال می‌دهد، با کسانی که با مسلمین مقاتله می‌کنند و امروز... آمریکا... صدام مزدور آمریکا در مقابل مسلمین ایستاده است و مقاتله می‌کند، خدا دستور داده... با آن‌ها مقاتله کنند» (صحیفه‌ امام، ج 16: 39).

اصل تأسی به سیره معصومین (علیهم السلام)

یکی از مهم ترین اصول حاکم بر اندیشه دفاعی امام خمینی (ره) در جریان جنگ تحمیلی و دفاع مقدس(قبل از قطعنامه)، تأسی به سیره معصومین(علیهم اسلام) است، ایشان در این رابطه فرموده اند:

«مسلمین باید تأسی کنند به او [حضرت پیامبر (ص)]... او دفاع کرد و ما هم باید دفاع کنیم» (صحیفه‌ امام، ج 20: 412).

اصل دفاع در برابر تجاوز دشمن

دفاع در برابر تجاوز دشمن یکی از مهم ترین اصول حاکم بر اندیشه دفاعی امام خمینی (ره) در جریان جنگ تحمیلی و دفاع مقدس(قبل از قطعنامه)، است، ایشان در این رابطه فرموده اند:

«اسلام اجازه نمی‌دهد که ما تعدی بکنیم به یک کشوری، لکن فرموده است که اگر به شما تعدی کردند، بزنید توی دهان­شان» (صحیفه‌ امام، ج 15: 118).

اصل ظلم­ستیزی و استکبارستیزی

یکی از مهم ترین اصول حاکم بر اندیشه دفاعی امام خمینی (ره) در جریان جنگ تحمیلی و دفاع مقدس(قبل از قطعنامه)، ظلم ستیزی و استکبارستیزی است، ایشان در این رابطه فرموده اند: «بایستید در مقابل ظالم‌ها و داد مظلومین را از آن‌ها بخواهید. بایستید در مقابل ابرقدرت‌ها که به شما می‌خواهند، حکومت کنند...» (صحیفه‌ امام، ج 16: 38).

«ما بر حقیم، ملت ایران بر حق است و ما در مقابل ظلم ایستاده‌ایم» (صحیفه‌ امام، ج 15: 384).

اصل عدالت­جویی

عدالت جویی یکی از مهم ترین اصول حاکم بر اندیشه دفاعی امام خمینی (ره) در جریان جنگ تحمیلی و دفاع مقدس(قبل از قطعنامه)، است، ایشان در این رابطه فرموده اند: «... ما عدالت را می‌خواهیم...» (صحیفه‌ امام، ج 16: 318).

اصل امر به معروف و نهی از منکر

امر به معروف و نهی از منکر یکی از مهم ترین اصول حاکم بر اندیشه دفاعی امام خمینی (ره) در جریان جنگ تحمیلی و دفاع مقدس(قبل از قطعنامه)، است، حضرت امام (ره) بارها خطاب به دولت‌ها و ملت‌ها فرمودند: «... خودتان و کشور و مردم اسلامی را در برابر آمریکا این‌قدر ذلیل و ناتوان نکنید، اگر دین ندارید، لااقل آزاده باشید» (صحیفه‌ امام، ج 21: 90).

اصل خودسازی و تهذیب نفس

خودسازی و نهذیب نفس یکی از مهم ترین اصول حاکم بر اندیشه دفاعی امام خمینی (ره) در جریان جنگ تحمیلی و دفاع مقدس(قبل از قطعنامه)، است، ایشان در این رابطه فرموده اند: «... هر چه می‌توانید مردم و جوانان را تهذیب کنید، متوجه سازید که وقتی برای اسلام کار می‌کنیم باید به طور مهذب باشد که اگر خدای نخواسته، کارها با خودخواهی و غرور همراه باشد، مبدأ شکست انسان است» (صحیفه‌ امام، ج 19: 221).

اصل عمل و احترام به آرای مردم

یکی از مهم ترین اصول حاکم بر اندیشه دفاعی امام خمینی (ره) در جریان جنگ تحمیلی و دفاع مقدس(قبل از قطعنامه)، عمل و احترام به آرای مردم است. حضرت امام خمینی (ره) با اعتقاد به این‌که «میزان رأی مردم است»، فرمودند: «در ایران اسلامی مردم تصمیم‌گیران نهایی تمامی مسائلند» (صحیفه‌ امام، ج 16: 266).

اصل نه شرقی و نه غربی

اصل نه شرقی، نه غربی، یکی از مهم ترین اصول حاکم بر اندیشه دفاعی امام خمینی (ره) در جریان جنگ تحمیلی و دفاع مقدس(قبل از قطعنامه)، است، ایشان در این رابطه فرموده اند: «فرزندان بسیجی‌ام در این دو مرکز، پاسدار اصول تغییرناپذیر نه شرقی و نه غربی باشند» (صحیفه‌ امام، ج 21: 195).

اصل خداحاضری

یکی از مهم ترین اصول حاکم بر اندیشه دفاعی امام خمینی (ره) در جریان جنگ تحمیلی و دفاع مقدس(قبل از قطعنامه)، خداحاضری است، ایشان در این رابطه فرموده اند: «خدای تبارک و تعالی را در تمام امور حاضر و ناظر ببینیم، در خلوت و جلوت. در حال جنگ و در حال صلح... همه‌ی عالم محضر خداست» (صحیفه‌ امام، ج 17: 119).

اصل بازگشت به سوی خدا

بازگشت به سوی خدا، یکی از مهم ترین اصول حاکم بر اندیشه دفاعی امام خمینی (ره) در جریان جنگ تحمیلی و دفاع مقدس(قبل از قطعنامه)، است. ایشان در این رابطه فرموده اند:«ما از خداییم و به او رجوع می‌کنیم. «انا‌لله و انا الیه راجعون»، ما از خداییم. ما کاری انجام نمی‌دهیم. ما همان چیزهایی که خدا به ما داده است، در راه خودش [می‌دهیم]... این چیزی است که از خود اوست، در راه خود او» (صحیفه‌ امام، ج 13: 289).

اصل تسلیم­ناپذیری

تسلیم ناپذیری یکی از مهم ترین اصول حاکم بر اندیشه دفاعی امام خمینی (ره) در جریان جنگ تحمیلی و دفاع مقدس(قبل از قطعنامه)، است، ایشان در این رابطه فرموده اند: «بارها گفته‌ام، ما مرد جنگیم و تسلیم برای مسلمان معنا ندارد» (صحیفه‌ امام، ج 13: 213).

اصل عدم تعرض به سایر کشورها

یکی از مهم ترین اصول حاکم بر اندیشه دفاعی امام خمینی (ره) در جریان جنگ تحمیلی و دفاع مقدس(قبل از قطعنامه)، عدم تعرض به سایر کشورهاست، ایشان در این رابطه فرموده اند:«جمهوری اسلامی‌ ایران که محتوای آن بر اساس عدل اسلامی است... اجازه ندارد که به حریم دیگران ظلم و ستم‌گری و تجاوز نماید و این تعهد الهی اساس نظام اسلام و جمهوری اسلامی است» (صحیفه‌ امام (ره)، ج 17: 323).

اصل تکیه بر قدرت مردم

تکیه بر قدرت مردم، یکی از مهم ترین اصول حاکم بر اندیشه دفاعی امام خمینی (ره) است، ایشان در این رابطه فرموده اند: «پس از اتکال به خداوند به قدرت خود که از اوست، اعتماد و اتکال داشته باشید» (صحیفه‌ امام (ره)، ج 16: 202).

اصل عمل به تکلیف، بدون توجه به نتیجه

عمل به تکلیف بدون توجه به نتیجه یکی از مهم ترین اصول حاکم بر اندیشه دفاعی امام خمینی (ره) در جریان جنگ تحمیلی و دفاع مقدس(قبل از قطعنامه)، است، ایشان در این رابطه فرموده اند: «همه‌ی ما مأمور به ادای تکلیف و وظیفه‌ایم، نه مأمور به نتیجه» (صحیفه‌ امام، ج 21: 284).

اصل آرمان­گرایی واقع­بینانه

یکی از مهم ترین اصول حاکم بر اندیشه دفاعی امام خمینی (ره) در جریان جنگ تحمیلی و دفاع مقدس(قبل از قطعنامه)، آرمان گرایی واقع بینانه است، ایشان در این رابطه فرموده اند:

حضرت امام (ره) در قضیه‌ی حمله‌ی رژیم جعلی اسرائیل به لبنان در زمان جنگ تحمیلی، ضمن حفظ هدف و آرمان دفاع از ملت مظلوم لبنان، بر دفاع از کشور اسلامی خود در برابر تهاجم عراق و عدم غفلت از موضوع جنگ تحمیلی تأکید نموده و فرمودند: «راه قدس از کربلا می‌گذرد و نیز فرمودند: ما لبنان را از خود می‌دانیم. لکن مقدمه‌ی این که لبنان را ما نجات بدهیم این است که عراق را نجات بدهیم» (صحیفه‌ امام ج 16: 354).

در یک نگاه کلی می توان گفت:

1- تبعیت از حکم خدا از جمله اصول حاکم بر اندیشه دفاعی امام خمینی (ره) در جریان جنگ تحمیلی و دفاع مقدس(قبل از قطعنامه) است.

2- ظلم ستیزی از مهم ترین اصول حاکم بر اندیشه دفاعی امام خمینی (ره) در جریان جنگ تحمیلی و دفاع مقدس(قبل از قطعنامه) محسوب می شود.

3- از مهم ترین اصول حاکم بر اندیشه دفاعی امام خمینی (ره) در جریان جنگ تحمیلی و دفاع مقدس(قبل از قطعنامه) می توان به اصل خداحاضری اشاره کرد.

4- دفاع در برابر تجاوز دشمت از مهم ترین اصول حاکم بر اندیشه دفاعی امام خمینی (ره) در جریان جنگ تحمیلی و دفاع مقدس(قبل از قطعنامه) است.

5- عدالت محوری از مهم ترین اصول حاکم بر اندیشه دفاعی امام خمینی (ره) در جریان جنگ تحمیلی و دفاع مقدس(قبل از قطعنامه) محسوب می شود.

6- از مهم ترین اصول حاکم بر اندیشه دفاعی امام خمینی (ره) در جریان جنگ تحمیلی و دفاع مقدس(قبل از قطعنامه) می توان به عمل به تکلیف، بدون توجه به نتیجه اشاره کرد.

7- آرمان گرایی واقع بینانه از مهم ترین اصول حاکم بر اندیشه دفاعی امام خمینی (ره) در جریان جنگ تحمیلی و دفاع مقدس(قبل از قطعنامه) محسوب می شود.

اهم منابع و مآخذ

  1. قرآن مجید
  2. صحیفه امام(ره)
  3. بیانات و رهنمودهای حضرت امام خمینی(ره)
  4. منصوری لاریجانی، اسماعیل، سیری در اندیشه دفاعی حضرت امام خمینی( ره)، بنیاد حفظ آثار و ارزشهای دفاع مقدس، 1377
  5. مهاجرنیا، محسن، اندیشه دفاعی اسلام، تهران: سازمان انتشارات پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی، 1394
  6. و ...

 

- سوره بقره/ آیه 156.